PRAAG – Oekraïne mag de F-16’s die het van Nederland krijgt ook inzetten tegen doelen in Rusland. Daarvoor is geen toestemming nodig van de Verenigde Staten, zegt buitenlandminister Hanke Bruins Slot. Het gebruik is ook niet beperkt tot de grensstreek bij Charkiv, zoals dat voor Amerikaanse wapens geldt.
De F-16 is van Amerikaanse makelij, en de VS hebben over sommige besluiten inspraak. Zo hielden ze de levering van F-16’s aan Oekraïne lang tegen. Maar beperkingen waar Oekraïne ze mag gebruiken “zijn nooit ter sprake gekomen”, zegt Bruins Slot na afloop van overleg met haar NAVO-collega’s in Praag.
Eerdere berichten dat de VS goedkeuring zouden moeten geven, spreekt de demissionair minister tegen. De VS geven Oekraïne maar schoorvoetend meer ruimte om Amerikaanse wapens ook over de grens te gebruiken. Dat geldt voorlopig alleen voor het nieuwe front bij Charkiv.
De tweede stad van Oekraïne ligt dicht bij de Russische grens. Rusland bestookt Charkiv vanachter de grens en trekt daar tot dusver relatief ongestoord troepen samen voor zijn nieuwe offensief.
Het overleg met de Amerikanen waar Bruins Slot eerder op de dag over sprak, is het gewone overleg binnen de zogenoemde gevechtsvliegtuigencoalitie. Onder meer Nederland, Denemarken, België en ook de VS stemmen daarin de levering van de F-16’s aan Oekraïne af. De Amerikanen hebben geen landsgrenzen gesteld aan het gebruik van de toestellen door Oekraïne, bevestigt België.
De dertig Belgische F-16’s die Oekraïne tegemoet kan zien, mag het wel alleen tegen doelen in Oekraïne inzetten. België stelt die voorwaarden zelf. Nederland en Denemarken houden Oekraïne alleen aan het internationaal recht. Het land mag bijvoorbeeld geen burgerdoelen in Rusland aanvallen.
“Voor de F-16’s geldt het principe dat je mag optreden op Russisch grondgebied op het moment dat het is in het kader van zelfverdediging”, zegt Bruins Slot. Dat is “hetzelfde als alle andere wapens” die Nederland levert. Nederland geeft 24 F-16’s aan de Oekraïense luchtstrijdkrachten.