DEN HAAG – Het nieuwe Douanewetboek van de Unie (nDWU) is zaterdag 19 september gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie. Het wetboek vormt volgens de Nederlandse Douane de grootste hervorming van de Europese douaneregels sinds 1968. De nieuwe regels hebben onder meer gevolgen voor importeurs, online platforms en bedrijven die goederen van buiten de EU naar Europa vervoeren.
Het Europees Parlement stemde op 16 september in met het nieuwe wetboek. Het nDWU is op 20 september in werking getreden. Veel bepalingen worden pas twaalf maanden later van toepassing, zodat bedrijven en douaneorganisaties tijd krijgen om zich voor te bereiden.
Meer verantwoordelijkheid voor importeurs en online platforms
Een belangrijk onderdeel van de hervorming is de aanscherping van de regels voor e-commerce. Verkopers en online platforms die goederen rechtstreeks vanuit landen buiten de EU aan Europese consumenten verkopen, krijgen duidelijk omschreven verantwoordelijkheden.
Zij moeten ervoor zorgen dat de juiste gegevens bij de Douane worden aangeleverd, verschuldigde heffingen worden betaald en de ingevoerde producten voldoen aan de Europese wet- en regelgeving.
Deze importeurs moeten in de EU gevestigd zijn of zich laten vertegenwoordigen door een in de EU gevestigde betrouwbare marktdeelnemer met een vergunning als Authorised Economic Operator (AEO). Daarmee wil de EU voorkomen dat bedrijven via brievenbusconstructies hun verplichtingen ontlopen.
Afhandelingsvergoeding voor e-commercezendingen
Importeurs van e-commercezendingen gaan naar verwachting vanaf 1 november 2026 een afhandelingsvergoeding per zending betalen. Deze zogenoemde handling fee is bedoeld om de extra kosten te dekken die de Douane maakt door de sterke groei van het aantal e-commercezendingen.
De hoogte van de vergoeding is nog niet bekend. De Europese Commissie stelt het bedrag later vast en zal dit vervolgens jaarlijks opnieuw bepalen.
Het nieuwe wetboek stimuleert importeurs daarnaast om goederen op te slaan in speciale Europese douane-entrepots voor e-commerce, de zogenoemde Customs Warehouses for Distance Sales. Voor zendingen vanuit deze entrepots geldt een lagere afhandelingsvergoeding, omdat de Douane de goederen daar eenvoudiger kan controleren.
Minder controles voor betrouwbare handelaren
Bedrijven die hun douaneprocessen goed op orde hebben, kunnen in aanmerking komen voor de nieuwe status trust and check. Zij moeten daarvoor hun systemen openstellen voor de Douane en kunnen aantonen dat zij zich aan de geldende regels houden.
Handelaren met deze status krijgen te maken met minder controles en krijgen meer mogelijkheden bij de afdracht van belastingen en heffingen. Het doel is om de invoer en uitvoer binnen betrouwbare toeleveringsketens te vereenvoudigen.
Europese douanedatahub vervangt nationale systemen
Een andere ingrijpende verandering is de komst van een Europese douanedatahub. Dit digitale platform moet uiteindelijk meer dan 110 nationale douanesystemen vervangen en de uitwisseling van gegevens tussen douaneautoriteiten vereenvoudigen.
De datahub moet daarnaast zorgen voor betere risicoanalyses en nauwere samenwerking tussen de douanediensten van de EU-lidstaten. Het systeem wordt vanaf 2031 op vrijwillige basis beschikbaar en is vanaf 2034 verplicht voor alle transacties.
Nieuwe Europese douaneautoriteit in Lille
Het beheer van de douanedatahub komt in handen van de nieuwe Europese douaneautoriteit, de EU Customs Authority (EUCA). Deze organisatie wordt gevestigd in het Franse Lille.
De autoriteit krijgt ook een rol bij het uitvoeren van risicoanalyses voor de gehele Europese Unie en het toezicht op Europese douanezaken.
Voor bedrijven die betrokken zijn bij internationale handel en goederenstromen betekent het nieuwe Douanewetboek dat zij zich de komende jaren moeten voorbereiden op andere verplichtingen, een nieuwe digitale gegevensuitwisseling en gewijzigde procedures bij de invoer van goederen.
