UTRECHT – Oorlogen, geopolitieke spanningen en internationale handelsmaatregelen hebben een steeds grotere impact op het Nederlandse bedrijfsleven. Vooral stijgende energie-, inkoop- en transportkosten zetten ondernemers onder druk. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van de Kamer van Koophandel (KVK) onder 530 Nederlandse ondernemers.
Ruim de helft van de ondernemers geeft aan gevolgen te ondervinden van de internationale ontwikkelingen. De meest genoemde impact is de stijging van energie- en brandstofprijzen (44 procent), gevolgd door hogere inkoopprijzen (36 procent) en hogere transportkosten (29 procent).
Daarnaast kampen bedrijven met onzekerheid in de planning, problemen met voorraden en cashflow en vertragingen in de levering van producten. Ook de beschikbaarheid van grondstoffen staat volgens ondernemers onder druk.
Met name grotere mkb-bedrijven worden hard geraakt. Een ruime meerderheid van deze bedrijven noemt de stijgende energie-, inkoop- en transportkosten als belangrijke gevolgen van de geopolitieke situatie. Twee op de vijf grotere mkb-bedrijven spreken zelfs van grote gevolgen, tegenover ongeveer één op de vijf kleinere mkb-bedrijven en zzp’ers.
Onzekerheid remt investeringen
Naast de stijgende kosten ervaren veel ondernemers een groeiende onzekerheid in de markt. Een derde maakt zich zorgen over toekomstige inkomsten, terwijl een kwart te maken heeft met een afnemende of sterk wisselende vraag van klanten.
In de open antwoorden beschrijven ondernemers onder meer “minder opdrachten”, “vraaguitval”, “bedrijven houden hun hand op de knip” en “meer kosten voor transport en angst in de markt” als belangrijke gevolgen van de huidige internationale situatie.
Ondanks de toenemende onzekerheid heeft ruim de helft van de ondernemers nog geen maatregelen genomen. Bedrijven die dat wel doen, kiezen meestal voor een prijsverhoging of accepteren een lagere winstmarge om klanten niet direct met hogere tarieven te confronteren.
Weinig ondernemers voorbereid op nieuwe verstoringen
Bijna de helft van de ondernemers vindt het belangrijk om voorbereid te zijn op toekomstige crises of verstoringen. Toch zegt slechts één op de vijf redelijk tot goed voorbereid te zijn op nieuwe problemen in de internationale handel.
Onder zzp’ers geeft zelfs een derde aan helemaal niet voorbereid te zijn. Bij mkb-bedrijven ligt dat aandeel op ongeveer één op de tien.
Volgens Christiaan Hazelaar, ondernemersadviseur bij de Kamer van Koophandel, is voorbereiding juist in deze tijd essentieel.
“En dit gaat nog over verstoringen die jouw onderneming niet direct platleggen. Maar in deze tijd kun je als ondernemer ook te maken krijgen met een acute crisis. Mijn advies is altijd: wees voorbereid! Het kost je nu even wat tijd, je moet er even bij stilstaan, maar dat is het dubbel en dwars waard.”
Hazelaar wijst daarbij op de KVK Noodsituatiescan, waarmee ondernemers volgens hem snel kunnen beoordelen waar hun organisatie kwetsbaar is. “Als alles stilvalt, geeft dat stress. Zonder plan verlies je kostbare tijd aan bijzaken. Als je de prioriteiten van tevoren bepaalt, ben je bij een crisis rustiger en effectiever.”
